شما اینجا هستید
صفحه اصلی > Uncategorized > کودکان شکاف کام و مشکلات تغذیه

کودکان شکاف کام و مشکلات تغذیه

شکاف لب نوعی ناهنجاری مادرزادی است این ناهنجاری ها به دو صورت غیر سندرومی و سندرومی وجود دارد که در حالت سندرومی این نا هنجاری بیماری تلقی می شود
این ناهنجاری مشکلات و دردسرهای  فراوان تغذیه ای، تکلم وعملکرد و…پدید می آوردو همچنین مشکلاتی از نظر روحی-روانی و مالی برای والدین بوجود می آورد.شكاف كام و لب تغذيه كودك را دچار اختلال می كند..

در شکاف لب، شکافی در لب بالا بین دهان و بینی وجود دارد که می‌تواند از یک شکاف کوچک در قسمت رنگی لب تا یک شکاف کامل در یک طرف و یا در دو طرف لب بوده و تا بینی گسترش یابد.

اما در شکاف کام، سقف دهان به طور کامل پیوند نخورده است که می‌تواند از یک شکاف در پشت کام نرم تا تقریباً یک شکاف کامل سقف دهان (کام نرم و سخت) باشد. گاهی کودکان شکاف کام و لب را با هم دارند که این نوع از شکاف از لب تا کام نرم یا سخت گسترش می‌یابد.

این کودکان با مشکلات بسیاری از جمله مشکلات گفتاری، دندانی، شنوایی، تغذیه ای و غیره رو به رو هستند.

مشکلات غذا خوردن این کودکان به تغذیه ناکافی و به دنبال آن عدم رشد کافی می‌انجامد. پس از عمل جراحی ترمیم شکاف کام و لب غالباً این کودکان به راحتی تغذیه شده و وزن می‌گیرند.

مشکلات غذا خوردن این کودکان ناشی از مکیدن ناکافی، بازگشت شیر از بینی، دریافت هوای زیاد و صرف وقت زیاد برای غذا خوردن که به خستگی کودک و مادر می‌انجامد، می‌باشد. توجه به این مشکلات و ارائه راهکارهایی برای از بین بردن آن‌ها می‌تواند به تغذیه این کودکان و به دنبال آن رشد و وزن گیری آن‌ها کمک کند.

در تغذیه کودکان دارای شکاف کام و لب قبل از هر چیز والدین نقش بسزایی دارند. این کودکان همانند دیگر کودکان نیازمند علاقه، توجه و مراقبت والدین خود می‌باشند. در حین تغذیه بهتر است مادر با صبر و حوصله کودک خود را تغذیه کرده، به کودک لبخند بزند و با علاقه و محبت به چشمان کودک خود نگاه کند. پدر نیز باید همراه و پشتیبان مادر باشد تا وی احساس تنهایی و خستگی نکند

شیشه شیر مخصوص نوزادان شکاف کام و لب

 شكاف لب

 در اين موارد بايد به مادر تفهيم كرد كه نوزاد طبيعي است و شيردادن به اومثل كودكان طبيعي مي باشد. به طورمعمول پستان مادر شكاف لب را پركرده ومكيدن، خوب پيش مي رود. مادر درحالي كه سينه ي خود  را داخل دهان طفل قرارداده، مي تواند انگشت خود را داخل شكاف گذاشته تا نيروي مكش توسط طفل اعمال شود ( انگشت مادر حتماً بايد با آب و صابون  شسته شده باشد). اين مسئله كه طفل را تشويق به مكيدن كنيم تا عضلات چانه و فك تقويت شود اهميت زيادي دارد. چنان چه نيروي مكش مؤثرنبود مادر مي تواند شيرخود را بدوشد و با قطره چكان يا وسايل ديگر به نوزاد بخوراند. درمواردي از وسايل مخصوص براي نوك سينه  مي توان استفاده كرد.

شكاف كام

 درشكاف كام بلع نرمال است. اگر شكاف باريك و محدود به كام نرم باشد، نوزاد قادراست ازكام سخت كه در جلوتر قرارگرفته است براي مكيدن نوك سينه استفاده كند ولي اگر شكاف در قسمت كام سخت باشد شيردهي مشكل ترصورت مي گيرد.و بهتر است وضعيت شيرخوار در هنگام تغذیه به حالت نيمه نشسته باشد.

در مواردي كه شكاف كام بسيار وسيع باشد مي توان شيرمادر را دوشيد و در شيشه هايي با سرشيشه ي مخصوص به شيرخوار داد.

 نارسایی رشد در شیرخواران مبتلا به شکاف کام ولب حاصل دشواری و سختی در  تغذیه آنها قبل  از عمل جراحی است  پس از عمل اکثرا رشد کافی پیدا کرده و وزن می گیرند و  وزن آنها به حد ایده آل می رسد . شکاف های کام یا لب با ایجاد اشکال در وارد آوردن فشار بر روی هاله ی پستان یا سر پستانک مکیدن شیر خوار را کاهش می دهندو تغذیه را مختل می کنند .اگر چه نوزاد قادر به مکیدن است ولی حرکات دهان شیر خوار قادر به ایجاد قدرت مکیدن کافی و ایجاد فشار لازم جهت خروج شیر از سینه مادر یا شیشه نمی باشد.

شکاف کام بیش از شکاف لب تغذیه را دچار مشکل می کند. عدم اتصال و پیوستگی بین اپی گلوت حلق و کام نرم باعث می شود که کودک نتواند بین تنفس و تغذیه هماهنگی ایجاد کند و در نتیجه شیر به بینی وارد می شود

انواع شیر دادن   :  ۱- شیر پستان    ۲-شیشه شیر

تغذیه با شیر پستان مادر

از آنجایی که تغذیه انحصاری با شیر مادر تا 4 الی 6 ماهگیتغذیه‌ای کامل و سرشار از مواد مغذی مورد نیاز کودک می‌باشد، توصیه می‌شود که کودکان شکاف کام و لب هم مانند سایر کودکان به طور انحصاری تا 6-4 ماهگی با شیر مادر تغذیه شوند. از مزایای تغذیه با شیر مادرمی‌توان به این نکته اشاره کرد که ترکیب شیر مادر متناسب با نیاز کودک تغییر کرده و در نتیجه امکان رشد مناسب‌تری را برای این کودکان فراهم می‌کند.

بین هر بار افزودن ماده غذایی جدید حداقل 3 روز فاصله باشد تا چنانچه کودک به یک نوع ماده غذایی خاص حساسیت یا عدم تحمل نشان داد، آن ماده مشخص گردد

همچنین شیرخواران بیمار اشتهای کمتری دارند، اما شیر مادر به دلیل آنکه مغذی بوده و به آسانی هضم می‌شود، نیاز این کودکان را بهتر برطرف می‌کند. همچنین این کودکان به دلیل اینکه مستعد ابتلا به عفونت گوش می‌باشند، تغذیه با شیر مادر موجب حفاظت در برابر عفونت گوش میانی می‌شود. مکیدن پستان مادر سبب استفاده فعال از زبان و دیگر عضلات دهان کودک می‌شود. تکامل این عضلات موجب می‌شود که کودک در آینده قادر به نوشیدن از فنجان، جویدن، حرف زدن و تولید صدا باشد

تغذیه با شیشه شیر

تغذیه هابرمن

این شیشه‌ها برای کودکانی که مکیدن ضعیف دارند کاربرد دارند. دارای یک دریچه و سر پستانک است که میزان شیر جاری برای نوزاد را تنظیم می‌کند.

این شیشه‌ها سه خط درجه بندی دارند که روی سر شیشه مشخص می‌باشند: کوتاه‌ترین خط به معنای جریان آهسته، خط میانه به معنای جریان متوسط و طولانی‌ترین خط به معنای جریان تند و یا معمولی می‌باشد. همچنین وجود دریچه از بازگشت جریان شیر جلوگیری کرده و دریافت هوای اضافی را کاهش می‌دهد. در حال حاضر این نوع شیشه‌ها در دسترس است و در داروخانه‌ها یافت می‌شود.

تغذیه کننده پیجن

دارای سر شیشه با برشY مانند می‌باشد و غالباً سر آن گردتر و بزرگ‌تر از سایر شیشه‌ها است. به این منظور که حفره دهان را کاملاً پر کند و همچنین دارای یک دریچه می‌باشد که از برگشت شیر به بطری جلوگیری کرده و مقدار هوایی را که کودک در حین مکیدن می‌بلعد به حداقل می‌رساند

تغذیه کننده نرسر

شامل بطری قابل فشار می‌باشد و سر پستانک یک برش صلیبی دارد. این شیشه‌ها نرم بوده و به راحتی فشرده می‌شوند، بنابراین والدین با فشردن این شیشه‌ها به ورود شیر به دهان کودک کمک می‌کنند، اما باید توجه کنید که فشردن با یک ریتم مرتب انجام گیرد، یعنی زمانی که کودک مشغول مکیدن است شما نیز شیشه را فشار داده و زمانی که کودک استراحت می‌کند شما نیز فشردن شیشه را متوقف کنید تا کودک دچار خفگی و سرفه نشود. چنانچه دسترسی به این شیشه ها مقدور نباشد شما میتوانید روی سر پستانک برش صلیبی ایجاد کنید  و پس از کمی مکش سایز برش صلیبی افزایش یافته تا جایی که کودک بتواند به راحتی تغذیه کند

شیشه شیر نرسر کودک

تغذیه با فنجان

تغذیه با فنجان برای کودکان شکاف کام و لب که مادرانشان تمایل به تغذیه با شیر مادر دارند، اما در عین حال نیازمند یک روش اضافی برای تغذیه تا قبل از عمل جراحی ترمیم می‌باشند، مناسب است.

تغذیه تکمیلی

شروع تغذیه تکمیلی در کودکان شکاف کام و لب همانند سایر کودکان پس از 6 ماهگی می‌باشد. در حین غذا خوردن بهتر است کودک در حالت عمودی بوده و با قاشق تغذیه شود.

تا قبل از یک سالگی ابتدا کودک باید با شیر مادر تغذیه شود و سپس غذای کمکی را دریافت نماید.

توجه نمایید که شروع تغذیه کمکی باید از یک نوع ماده غذایی (از گروه مواد نشاسته‌ای) و در ابتدا باید کمی غلیظ‌تر از شیر مادر باشد و به تدریج به غلظت آن افزوده و به مخلوطی از چند ماده غذایی تبدیل شود.

با یک قاشق مربا خوری در روز شروع و کم کم به میزان آن افزوده شود.

بین هر بار افزودن ماده غذایی جدید حداقل 3 روز فاصله باشد تا چنانچه کودک به یک نوع ماده غذایی خاص حساسیت یا عدم تحمل نشان داد، آن ماده مشخص گردد.

از دادن غذاهای دارای بافت ضخیم خودداری فرمایید تا مطمئن باشید که در محل شکاف تجمع نمی‌یابند. بافت غذا باید نرم و کاملاً پخته بوده تا هضم آن آسان باشد. از دادن غذاهای تند و ادویه‌دار باید به دلیل حساسیت مخاط بینی اجتناب شود. همچنین بهتر است از غذاهایی که بافت چسبناکی دارند نیز پرهیز شود.

شروع تغذیه تکمیلی بهتر است با فرنی، سپس حریره بادام و بعد سوپ باشد. در تهیه سوپ ابتدا باید از مواد ساده مانند هویج، جعفری و برنج استفاده شود و به تدریج آن را تغییر دهید. از 8 ماهگی گوشت و حبوبات را به غذای کودک اضافه کنید.

برای کودکانی که خوب وزن نمی‌گیرند، توصیه می‌شود یک قاشق مرباخوری روغن مایع ترجیحاً روغن زیتون به سوپ یا پوره شیرخوار اضافه شود.

برای همه کودکان، مصرف مواد غذایی زیر حداقل تا پایان یک سالگی ممنوع است

عسل، سفیده تخم‌مرغ، شکلات، بادام زمینی، خربزه، کیوی، آلبالو، گیلاس، انواع توت (توت فرنگی، توت سفید، شاه توت و تمشک)، نوشابه‌های صنعتی، آب‌میوه‌های صنعتی، قهوه، کاکائو، چیپس، پفک، سوسیس، کالباس و همبرگر.

مصرف شیر گاو تا پایان 12 ماهگی به عنوان نوشیدنی توصیه نمی‌شود، ولی مقدار کمی از آن که در تهیه فرنی، حریره بادام، سوپ و … مصرف می‌شود اشکالی ندارد.

به منظور راهنمایی بیشتر پیشنهاد می‌شود با یک متخصص تغذیه نیز مشورت کنید.برای برخی از کودکان شکاف کام و لب استفاده از یک پروتز به منظور پوشاندن فضای شکاف می‌تواند مفید باشد. ادعا می‌شود که با کمک این پروتزها تغذیه با شیر مادر و یا با شیشه بهبود می‌یابد و به رشد کودک کمک می‌کند. بدین منظور می‌توانید با پزشک معالج کودک مشورت کنید

پاسخ دهید

Top